TPLF cannot be reformed. Like apartheid, it should be dismantled! - ETHIOMEDIA

የፊንፊኔ ጉዳይ የኦሮሞ የአገር ባለቤትነት ጉዳይ ነው

 

Shaggar

Neighborhood in Finfinne (now named Addis Ababa) before occupation about 1880

(ብርሃኑ ሁንዴ) የፊንፊኔ ጉዳይ አብዛኛውን ጊዜ ሲነሳ ቢቆይም ባሁኑ ጊዜ ግን ልዩ ትኩረት ያገኘ ይመስላል። ይህንን ጉዳይ በሚመለከት የተለያዩ ውዥንብሮችም እየተፈጠሩ ናቸው። በተለይም ደግሞ የኦሮሞን ነፃነትና የአገር ባለቤትነትን የማይቀበሉ ኃይሎች በፊንፊኔ ጉዳይ ላይ የሚችሉትን ሁሉ ለማድረግ ቆርጠው የተነሱ ይመስላሉ። እነዚህ ኃይሎች ኦሮሞ በፊንፊኔ ላይ ያለውን የአገር ባለቤትነትን የሚቃወሙበት በተለያየ መንገድ ቢገለፅም፣ ዋና ዋና የሆኑትን ምክንያቶች እንደ ምሳሌ ለመግለፅ፥

  1. እያወቁ ግን የፊንፊኔን ታሪክ ለመደበቅ ብለው ይህቺ ከተማ የአማራ እንደሆነች አድርገው ለመግለፅ ይሞክራሉ። ይህን የሚያደርጉበት ምክንያት ደግሞ እውነት ስላላቸው ሳይሆን አፄ ሚኒሊክ በኦሮም ላይ የፈፀመውን ጥፋት ላለመቀበል ነው። ምክንያቱም ፊንፊኔ ከዚያ ታሪክ ጋር የተያያዘች በመሆኗ ነው።
  2. ፊንፊኔ ወደ እናቷ ኦሮሚያ ከተመለሰች ልክ በዚህች ከተማ የሚኖሩ ኦሮሞ ያልሆኑ ሰዎች ተገፍተው እንደሚወጡ በማየት ነው። የኦሮሞ ሕዝብ የትኛውንም ብሔርና ብሔረ ሰብ እንደማይነካና እንደማይጎዳ፤ ባዕድን እንኳን ወደ ራሱ አስጠግቶ እንደሚያኖር፤ ሰላም ወዳድ ሕዝብ መሆኑን እያወቁ ግን ካላቸው ጥርጣሬና ፍርሃት የመነጨ በመሆኑ የፊንፊኔን ጉዳይ በሌላ መንገድ ይተረጉማሉ።
  3. ፊንፊኔ የስልጣንና የትግል ማዕከል በመሆኗ፣ ሁሉም ፊንፊኔን የፖለቲካና የኢኮኖሚ የእስትራቴጂ ቁልፍ ቦታ እንደሆነች አድርገው ያያሉ። የኦሮሞን የአገር ባለቤትነትን የሚቃወሙት ኃይሎች ፊንፊኔን ማጣት ማለት ኢትዮጵያን እንደ ማጣት አድርገው ስለሚያዩትና ስለምያምኑት፣ ፊንፊኔ በጭራሽ ኦሮሚያ ስር እንዳትገባ መራራ ትግል ማድረግ ይፈልጋሉ።

የፊንፊኔን ጉዳይ ለመቃወም የፈለጉትን ምክንያት ቢያቀርቡም፣ ቢወደደም ቢጠላም፣ ቢታመንም ባይታመንም፣ ለኦሮሞ ግን የፊንፊኔ ጉዳይ የአገር ባለበትነት ጉዳይ ነው። የኦሮሞ የነፃነት ትግል ዋና ዓላማው የኦሮሞን የአገር ባለቤትነትን ማራጋገጥ በመሆኑ፣ የኦሮሚያ እምብርት የሆነችውን ፊንፊኔን መተው አይችልም። በመሆኑም በፊንፊኔ ጉዳይ ላይ በኦሮሞ በኩል ኣንዳችም ቅድመ ሁኔታ መወሰድ የለበትም። ፊንፊኔ በታሪክም ሆነ በሕግ በኩል ሲታይ የኦሮሚያ አካል ናት። ኦሮሚያ እምብርቷን ከውስጧ አውጥታ መኖር አትችልም። በመሆኑም ፊንፊኔ ወደ እናቷ መመለስ የግድ ይሆናል።

እኔ እንደማስበውና እንደማምንው፣ ኦሮሚያ ከፊንፊኔ የምታገኘው ልይ ጥቅም ተብሎ መቀመጡ ራሱ ስህተት ነበር። ኣበት ከልጁ ወይም እናት ከልጇ የሚያገኘው ወይም የምታገኘው ልዩ ጥቅም ምንድነው?? ኦሮሞ ከፊንፊኔ ያለው የአገር ባለቤትነት እንጂ ልዩ ጥቅም የሚባል ነገር የለም ወደፊትም አይኖርም። ልዩ ጥቅም ማግኘት ያለባቸው በከተማይቷ የሚኖሩ ኦሮሞ ያልሆኑ ሰዎች ናቸው። ይህም ማለት እነዚህ ነዋሪዎች ሙሉ በሙሉ መብታቸው መከበር የግድ ይሆናል ማለት ነው። ነዋሪዎቹ ልዩ ጥቅም ማግኘት የሚችሉት ደግሞ በመጀመሪያ ፊንፊኔ ወደ ኦሮሚያ መመለስና ከዚያ በኋላ በከተማዋ አስተዳደር ወስጥ ኦሮሞ ያልሆኑት ነዋሪዎች እንደ ቁጥራቸው ውክልና ማግኘት መቻል ማለት ነው።

በስተመጨረሻ የትኛውም ኃይል ቢፍጨረጨርም፣ ቢፈራገጥም፣ ቢፎክርም፣ ቢሸልልም፣ የፈለገውን ሁሉ ለማድረግ ቆርጦ ቢነሳም፣ ነፃነትና የአገር ባለቤትነት በነፃ ስለማይገኙ፣ ኦሮሞ ኣንድ ሆኖ፣ ኣንድነቱንና ኃይሉን አጠናክሮ፤ አስፈላጊ በሆነ መንገድ ሁሉ ራሱን አዘጋጅቶ ይህ የፊንፊኔ ጉዳይ የመጨረሻ መፍትሄ እንዲያገኝ ማድረግ አለበት እንጂ ወዲያና ወዲህ ማለት፤ ሊደረግብን የሚችለውን ቅደመ ሁኔታ መቀበል ጭራሽ የማይታሰብ ነው። ኦሮሞ ስልጣን አግኝቶ ይህችን አገር እያስተዳደረ ነው በሚባልበት ወቅት በፊንፊኔ ጉዳይ ላይ ድክመት ማሳየት ወደ ሌላ ጥፋት ሊወስደን ይችላል። እየመጣብን ያለውን አደጋ ከሩቁ ማየት መቻል አስፈላጊና ወሳኝም ነው። ኦሮሞ ከፊንፊኔ የሚፈልገው ልዩ ጥቅም ሳይሆን ሙሉ በሙሉ የአገር ባለቤትነትን ነው። ይህ የኦሮሞ ተፈጥሮኣዊና ታሪካዊ መብቱ ነው። ይህ እውነታ ለጠላትም ለዘመድም ግልፅ መሆን ኣለበት።

(Visited 518 times, 1 visits today)

You might be interested in